Το φιάσκο των «μέτρων» της ΔΕΘ σε συνδυασμό με την προοπτική δημιουργίας κόμματος από τον Σαμαρά φέρνουν εκνευρισμό στις τάξεις της νεοφιλελεύθερης κυβέρνησης. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα μειώσει τις αντιλαϊκές επιθέσεις· ίσα ίσα, μπορεί να τις αυξήσει, για να σιγουρέψει την υποστήριξη των μεγαλοκαπιταλιστών πατρώνων της.
1. Τα «μέτρα» που ανακοίνωσε ο Μητσοτάκης στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, σε συνδυασμό με την ανοιχτή σύγκρουσή του με τον Σαμαρά για το ποιος εκπροσωπεί τη δεξιά παράταξη, «ζέσταναν» το πολιτικό κλίμα πριν καλά καλά τελειώσει η περίοδος της θερινής ραστώνης. Τα μέτρα αυτά δεν είναι παρά μια τεράστια κοροϊδία και ένας εκβιασμός για τον ελληνικό λαό.
* Οι αλλαγές στην τεκμαρτή φορολόγηση (μόνο για τους «συνεπείς» φορολογικά) και η σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου δεν βελτιώνουν ιδιαίτερα τη θέση των ελεύθερων επαγγελματιών, αυτοαπασχολούμενων και μικροεπιχειρηματιών, που αντιμετωπίζουν κάθετη αύξηση στα κόστη τους αλλά και κάθε είδους πιέσεις από κράτος, τράπεζες και μεγάλο κεφάλαιο.
* Η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος στην επαρχία και η απαλλαγή από ΕΝΦΙΑ για οικισμούς έως 2.000 κατοίκους δεν θα αντιστρέψει την εγκατάλειψη της υπαίθρου, που έχει πολύ ευρύτερες αιτίες.
* Ο μηδενισμός του φόρου για τους αγρότες που κερδίζουν έως 20.000 ευρώ και κάποιες άλλες μικρο-βελτιώσεις είναι σταγόνα στον ωκεανό των οξύτατων προβλημάτων του αγροτικού τομέα. Δεν είναι η άμεση φορολογία σημαντικό πρόβλημα για τους μικρούς αγρότες. Ας μην ξεχνάμε ότι συνεχίζεται η καταστροφή του ζωικού κεφαλαίου της χώρας(βλ. Λέσβος) λόγω της σκόπιμης αδιαφορίας της κυβέρνησης να αντιμετωπίσει τις ζωονόσους και της υποταγής της στα συμφέροντα των μεγάλων αγροδιατροφικών βιομηχανιών.
* Τα 100 ευρώ παραπάνω στο επιδοματάκι που παίρνουν οι χαμηλοσυνταξιούχοι τον Δεκέμβριο είναι τεράστια κοροϊδία. Δεν είναι ούτε 30 λεπτά την ημέρα, την ώρα που υφίστανται το μεγαλύτερο χτύπημα από την ακρίβεια σε τρόφιμα και φάρμακα.
* Ομοίως κοροϊδία είναι το αντίστοιχο επιδοματάκι Χριστουγέννων για τους δημοσίους υπαλλήλους, 500 ευρώ μεικτά. Με το κόψιμο των δώρων από το μνημόνιο, οι δημόσιοι υπάλληλοι (όπως και οι συνταξιούχοι) έχουν χάσει πολλές δεκάδες χιλιάδες ευρώ. Η μισθολογική καθήλωσή τους είναι τέτοια, που οδηγεί σε φυγή από το δημόσιο.
* Μια αθλιότητα είναι και τα «μέτρα» για τα παιδιά, για το δημογραφικό. Ενώ η χώρα μας καταρρέει δημογραφικά, λόγω της κάθετης μείωσης των γεννήσεων –ιδίως την 7ετία Μητσοτάκη–, η κυβέρνηση επιλέγει αυτόν ακριβώς τον τομέα για να κάνει ένα μεγάλο δώρο στο τραπεζικό κεφάλαιο και τους καπιταλιστές. Παίρνοντας «πάσα» από την οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να χρησιμοποιούνται οι καταθέσεις των πολιτών για επενδύσεις των επιχειρήσεων, καθιερώνει έναν «κουμπαρά» για τα παιδιά, που δεν είναι τίποτε περισσότερο από ένα επενδυτικό προϊόν – για όσους φυσικά έχουν χρήματα για αυτόν τον κουμπαρά! Τα ψίχουλα για τους τρίτεκνους και πολύτεκνους δεν έχουν καμία σημασία από τη σκοπιά του δημογραφικού, γιατί η Ελλάδα έχει πρόβλημα στο 1ο παιδί, και όχι στο 3ο ή 4ο.
* Για τους μισθωτούς, δηλαδή τη μεγάλη πλειοψηφία του ελληνικού λαού, αλλά και για τη στεγαστική κρίση, για τον κόσμο που κινδυνεύει να μείνει άστεγος από τα απλησίαστα ενοίκια, δεν υπάρχει κανένα μέτρο, εκτός από μια οριακή αύξηση του κατώτατου μισθού, που την είχε τάξει και παλιότερα ο Μητσοτάκης, και τα γνωστά προγράμματα επιδότησης ανακαινίσεων, που βασικά σπρώχνουν τον κόσμο να δανειστεί και αυξάνουν κι άλλο τις τιμές των ενοικίων. Επίσης, για το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα του ελληνικού λαού, την ακρίβεια, δεν υπάρχει κανένα μέτρο, εκτός από μια αόριστη υπόσχεση ότι σε βάθος χρόνου θα μειωθεί η χονδρεμπορική τιμή του ρεύματος 30%. Θα περάσει στη λιανική τιμή η μείωση; Και αφού έχουν τον τρόπο να το κάνουν, γιατί δεν το κάνουν τόσα χρόνια;
2. Το ακόμα πιο εξωφρενικό είναι ότι τα μέτρα αυτά δεν αφορούν το προσεχές χρονικό διάστημα. Είναι σε βάθος 4ετίας, θέτοντας έτσι και έναν εκβιασμό στους ψηφοφόρους: «ψηφίστε μας γιατί αλλιώς δεν θα δείτε ούτε αυτά τα ψίχουλα». Τα 2,2 δις που «προσφέρει» η κυβέρνηση είναι πολύ λιγότερα και από τις υπερ-αποδόσεις της φορολογικής καταλήστευσης του ελληνικού λαού και από τα λεγόμενα υπερ-πλεονάσματα. Φέτος η κυβέρνηση θα εισπράξει πάνω από 74 δις φόρους και μόνο στο επτάμηνο του 2026 είχε υπερπλεόνασμα 5,7 δις (1,3 δις περισσότερα από ό,τι είχε υπολογίσει).
Το παραμύθι ότι «δεν υπάρχουν δημοσιονομικές δυνατότητες να δοθεί κάτι περισσότερο», ότι «δεν θα ρισκάρουμε νέο μνημόνιο» κ.λπ., μόνο οι πιο αφελείς ψηφοφόροι του Μητσοτάκη μπορούν πλέον να το πιστεύουν. Και πέρα από το τι εισπράττει το κράτος, το τρομακτικό είναι τι εισπράττουν οι καπιταλιστές, χάρη στην πλήρη ασυδοσία που τους έχει εξασφαλίσει η κυβέρνηση. Μόνο από τις πρώτες ανακοινώσεις των εισηγμένων στο χρηματιστήριο εταιρειών προκύπτει για φέτος αύξηση κερδοφορίας 43,9%! Τα δε διυλιστήρια, που ευθύνονται άμεσα για την ακρίβεια (αφού τα καύσιμα ανεβάζουν τις τιμές όλων των αγαθών) είχαν δεκαπλασιασμό κερδών – ναι, καλά διαβάσατε, αύξηση κερδοφορίας 978,6%! Επίσης η ΔΕΗ αύξηση κερδών 150%, και παρόμοια πολλές άλλες εταιρείες.
Κατά τα άλλα, η ακρίβεια είναι «εισαγόμενη», επιμένει ο Μητσοτάκης. Δεν έχει, δηλαδή, σχέση με το γεγονός ότι σε ρυθμιζόμενες αγορές, όπου υπάρχει κρατική επιδότηση, κρατική εγγύηση και ολιγοπωλιακή δομή, οι αντίστοιχοι καπιταλιστές ανεβάζουν τα περιθώρια κέρδους όσο τους καπνίσει – εν μέσω διεθνούς ενεργειακής κρίσης! Και δεν είναι μόνο το καρτέλ της ενέργειας· τα ίδια ισχύουν και για τα καρτέλ στα τρόφιμα κ.ο.κ.
3. Μια του κλέφτη, δυο του κλέφτη, τρεις και την κακή του ώρα, λέει μια παροιμία. Υπάρχουν πλέον σοβαρές ενδείξεις ότι η παροιμία θα ισχύσει και για την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Ήδη δεξιά στελέχη από διάφορους επαγγελματικούς φορείς πνέουν μένεα για τις ανακοινώσεις αυτές στη ΔΕΘ· λένε ανοιχτά ότι τα μέτρα είναι κοροϊδία. Και η αγανάκτηση του κόσμου πρώτα και κύρια για την ακρίβεια ανεβαίνει σταθερά.
Αλλά και τη σκλήρυνση της σύγκρουσης Μητσοτάκη-Σαμαρά θα πρέπει να τη δούμε μέσα σε αυτό πλαίσιο. Δεν πρόκειται μόνο για ανταγωνισμούς προσώπων και δυσαρεστημένα στελέχη της δεξιάς παράταξης. Ο Σαμαράς δεν θα έβαζε μπρος την ίδρυση κόμματος που θέτει σε άμεση αμφισβήτηση τη δυνατότητα της Νέας Δημοκρατίας για τρίτη θητεία αν η διάχυτη δυσαρέσκεια δεν είχε περάσει και στη λαϊκή βάση της δεξιάς. Φυσικά, εδώ, όπως και στο κόμμα Τσίπρα, εκφράζονται και διαφοροποιήσεις μέσα στην αστική τάξη. Για παράδειγμα, καπιταλιστές που τα συμφέροντά τους ήταν δεμένα με τις ελληνο-ρωσικές οικονομικές σχέσεις (εφοπλιστές και όχι μόνο) δεν κρύβουν τη δυσαρέσκειά τους για την εξωτερική πολιτική της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
4. Για όλους τους παραπάνω λόγους, αλλά και ορισμένους ακόμα (μη βιωσιμότητα της «αναπτυξιακής» πολιτικής της κυβέρνησης, παγκόσμια αστάθεια που χαλάει το αφήγημα της «κανονικότητας»), ο σχεδιασμός του Μητσοτάκη για τρίτη θητεία έχει αρχίσει να μην πηγαίνει καλά. Όμως, η αποδόμηση και, τελικά, πτώση αυτής της υπερ-αντιδραστικής κυβέρνησης δεν μπορεί να αφεθεί στην τύχη. Δεν θα έρθει ως «ώριμο φρούτο». Και δεν έχουμε να περιμένουμε πολλά από την αντιπολίτευση. Οι εξαγγελίες του Τσίπρα –που είναι δεύτερος στα γκάλοπ– περιέχουν ορισμένα φιλολαϊκά μέτρα, ωστόσο συνολικά δεν συνιστούν μια άλλη πολιτική, δεν χτυπάνε στη ρίζα τους βασικές παθογένειες της σημερινής κατάστασης της χώρας. Έχουν έναν χαρακτήρα απολογητικό απέναντι στην άρχουσα τάξη και δεν δημιουργούν δυναμική για ριζικότερες αλλαγές. Οπότε ο εργαζόμενος λαός θα πρέπει να στηριχθεί πρώτα και κύρια στις δικές του δυνάμεις.
Από τώρα και στο εξής, θα πρέπει ο πήχης κάθε λαϊκής κινητοποίησης, διαμαρτυρίας, απεργίας να ανέβει πολύ, θα πρέπει η λαϊκή δυσαρέσκεια να εκφραστεί με πολύ περισσότερους τρόπους και πολύ πιο έντονα. Ώστε ο Μητσοτάκης να αναγκαστεί να πάει σε εκλογές σε συνθήκες που θα έχει χάσει το πολιτικό πλεονέκτημα. Ακρίβεια, «ελαστικές» εργασιακές σχέσεις, στεγαστικό ζήτημα, το φιάσκο των ιδιωτικών πανεπιστημίων, ξεπούλημα του πολιτισμού και των μνημείων, χτύπημα της δημόσιας παιδείας, κίνδυνος ιδιωτικοποίησης του νερού, σκάνδαλα και ζητήματα διαφθοράς, διάλυση της κοινωνικής πρόνοιας, οξυμένα προβλήματα της αγροτιάς και των αυτοαπασχολούμενων: κάθε ζήτημα πρέπει να αξιοποιηθεί για συσπείρωση κόσμου διατεθειμένου να κινητοποιηθεί, για ενιαιομετωπική δράση των πρωτοπόρων δυνάμεων, για νέες μαχητικές και πρωτότυπες κινητοποιήσεις κάθε είδους.
Η ανατροπή της πιο μαύρης αντιλαϊκής-αντιδημοκρατικής κυβέρνησης του τελευταίου μισού αιώνα, ιδίως αν γίνει σε συνθήκες λαϊκής αφύπνισης και κινητοποίησης, μπορεί να ανοίξει έναν δρόμο για ευνοϊκές πολιτικές εξελίξεις, για έναν ευνοϊκότερο κοινωνικό συσχετισμό. Προς αυτήν την κατεύθυνση πρέπει να δουλέψουμε με όλες μας τις δυνάμεις!
11.9.2026
Η Συντακτική Επιτροπή