Κυριακή, 23 Απριλίου 2017

Απειλείται η εργατική τάξη από τα ρομπότ;

Δεν είναι τα ρομπότ και η τεχνολογική εξέλιξη που απειλούν
 τον εργάτη, αλλά παρασιτισμός και η αναρχία 
του καπιταλισμού   
Έχουμε αναφερθεί και παλαιότερα στην προπαγάνδα διαφόρων αστικών επιτελείων ότι στο άμεσο μέλλον η ανθρώπινη εργασία θα αντικατασταθεί από την εργασία των ρομπότ. Φυσικά, η προπαγάνδα αυτή αποσκοπεί στο να τρομοκρατηθεί η παγκόσμια εργατική τάξη ότι θα καταστεί «άχρηστη» για τους καπιταλιστές, ώστε να μην τολμά να διεκδικεί ούτε τα στοιχειώδη.

Εμείς οι μαρξιστές είμαστε συνεπείς υποστηρικτές της επιστημονικής και τεχνολογικής εξέλιξης. Όχι μόνο δεν τη φοβόμαστε, αλλά πιστεύουμε ότι το να μειώνεται διαρκώς ο κόπος και ο χρόνος που απαιτούνται για την παραγωγή των αναγκαίων αγαθών είναι κάτι παραπάνω από προοδευτικό – είναι επαναστατικό. Η κομμουνιστική κοινωνία για την οποία παλεύουμε θα είναι μια κοινωνία στην οποία δεν θα υπάρχει ανάγκη για εξαντλητική, μονότονη, άσχετη με τα ενδιαφέροντα των ανθρώπων εργασία. Αυτό θα επιτευχθεί μέσα από μια ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων ασύγκριτα μεγαλύτερη απ’ οτιδήποτε έχουμε γνωρίσει στον καπιταλισμό. Μόνο έτσι μπορεί η δουλειά, από βάσανο που είναι σήμερα, να μετατραπεί σε πραγματική δημιουργία και οι άνθρωποι να έχουν άφθονο χρόνο για την πλήρη ανάπτυξη της προσωπικότητάς τους.
Φυσικά, γνωρίζουμε ότι ο καπιταλισμός, ειδικά στη σημερινή εποχή της πλήρους παρακμής του, υποτάσσει απολύτως την τεχνολογική εξέλιξη στο κέρδος και τη χρησιμοποιεί εις βάρος του εργάτη. Αλλά για ποια τεχνολογική εξέλιξη μιλάμε;
Κάποιες έρευνες υπολογίζουν τη δυνητική αντικατάσταση εργατών από ρομπότ έως και 50% στις ανεπτυγμένες χώρες. Η παγίδα εδώ είναι το «δυνητική». Στην πράξη, οι ίδιες έρευνες θεωρούν ότι μόνο το 5% των επαγγελμάτων μπορούν να εκλείψουν ολοκληρωτικά λόγω αυτοματοποίησης. Την ίδια στιγμή, πολυεθνικές-κολοσσοί, αντί να επενδύουν σε… ρομπότ, αναζητούν πάμφθηνα εργατικά χέρια σε όλο και πιο εξαθλιωμένες χώρες, προκειμένου να ρίξουν το κόστος παραγωγής. Έτσι δικαιώνεται ο Λένιν, ο οποίος έλεγε ότι τα μονοπώλια όχι μόνο δεν βιάζονται να υιοθετήσουν νέες τεχνολογίες αλλά συχνά τις κρύβουν στα συρτάρια τους, και για λόγους κόστους αλλά και για να μη διαδοθούν και να μην μπορέσουν να τις χρησιμοποιήσουν οι ανταγωνιστές τους!
Ο καπιταλισμός παραείναι γερασμένος για να μπορέσει να υλοποιήσει συγκροτημένα τόσο μεγαλεπήβολα σχέδια τεχνολογικής αναβάθμισης της παραγωγής. Και αν το κάνει, οι διαρκείς κρίσεις του θα το υπονομεύσουν.


Πάρις Δάγλας