 |
| Ο σύγχρονος καπιταλισμός διαφημίζει την προσήλωσή του στη «διαφορετικότητα». Σε αποδέχονται όπως είσαι... αρκεί να μην αμφισβητήσεις ποιος διευθύνει για ποιον σκοπό, ποιος κερδίζει εις βάρος ποιου... |
Και πράγματι, μπορούμε. Αρκεί αυτό που θέλουμε να είμαστε να μπορεί να μετατραπεί σε καταναλωτική ταυτότητα και να μη θίγει τα ιερά και τα όσια του συστήματος: την ιδιοκτησία, το κέρδος και την οικονομική εξουσία.
Τα αιτήματα των δικαιωματικών κινημάτων είναι πραγματικά και δίκαια. Οι διακρίσεις λόγω φύλου, φυλής ή σεξουαλικού προσανατολισμού δεν εξαφανίστηκαν. Το σύστημα όμως έχει μια εντυπωσιακή ικανότητα να αφομοιώνει ακόμη και εκείνο που κάποτε το αμφισβητούσε. Το Pride γίνεται χορηγούμενο event. Ο φεμινισμός διαφημιστικό μήνυμα. Η «διαφορετικότητα» εταιρική στρατηγική. Η επανάσταση αισθητική για ένα μπλουζάκι. Και κάπως έτσι η πολιτική διεκδίκηση κινδυνεύει να μετατραπεί σε lifestyle.
Μια πολυεθνική μπορεί να έχει γυναίκα CEO, μαύρους μάνατζερ, γκέι στελέχη και άψογο πρόγραμμα «συμπερίληψης». Μπορεί ταυτόχρονα να πληρώνει χαμηλούς μισθούς και να μεταφέρει την παραγωγή εκεί όπου η εργασία κοστίζει λιγότερο.
Το σύστημα μας μαθαίνει να κοιτάζουμε συνεχώς ποιοι είμαστε ως άτομα και πολύ λιγότερο ποια θέση κατέχουμε στην κοινωνία. Η ταυτότητα γίνεται εξαιρετικά σημαντική. Η τάξη σχεδόν αόρατη. Το σύστημα σε προτιμά να παλεύεις μόνος για τα ατομικά σου δικαιώματα. Σε έχει πιο εύκολα του χεριού του έτσι, από το να αμφισβητείται συλλογικά ποιος έχει την εξουσία και την οικονομική δύναμη.
Μπορείς να είσαι ό,τι θέλεις, μας λέει ο σύγχρονος καπιταλισμός. Ναι. Αλλά μπορούμε να ρωτήσουμε ποιος κατέχει, ποιος εργάζεται, ποιος κερδίζει και ποιος πληρώνει τον λογαριασμό;
Ο καπιταλισμός μπορεί να αποδεχτεί τη διαφορετικότητα, ακόμη και ως ιδεολογία, όσο αυτή δεν αμφισβητεί την ιδιοκτησία, το κέρδος και την οικονομική εξουσία. Έτσι καλλωπίζεται. Δεν αλλάζει.
Αλεξάνδρα Δόξα
