Απούσα η κοινωνική πρόνοια προς όφελος ιδιωτικών δομών

 

Μέσα σε πολλά σπίτια, παιδιά και ευάλωτα
άτομα βιώνουν εφιαλτικές καταστάσεις. Όμως,
οι προνοιακές δομές του κράτους είναι διαλυμένες...

Η τυχαία αποκάλυψη της οικογένειας στην Κυψέλη που κατηγορείται για σοβαρά εγκλήματα με θύματα παιδιά έφερε ξανά στην επιφάνεια τη μεγάλη «τρύπα» που υπάρχει στο «κοινωνικό κράτος». Οι λεπτομέρειες της υπόθεσης αποδεικνύουν ότι η πρόνοια, τουλάχιστον σε αυτή την περίπτωση, δεν λειτούργησε καν. 

Και πώς θα μπορούσε να λειτουργήσει αφού τα στοιχεία που είδαν το φως της δημοσιότητας μιλούν για εγκατάλειψη και αποδιάρθρωση του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας: μόνο 545 μόνιμοι κοινωνικοί λειτουργοί υπηρετούν στους 332 δήμους όλης της χώρας, ένας ή μία ανά 30.000 κατοίκους.

Η σκόπιμη υποβάθμιση μιας πρωτοβάθμιας υπηρεσίας δημιουργεί δεκάδες προβλήματα, όπως τα είδαμε να συμβαίνουν στην υπόθεση της Κυψέλης. Η δικαιοσύνη είχε απομακρύνει τα παιδιά από τον πατέρα που είχε ποινικό μητρώο και εκείνος τα απήγαγε από το Νοσοκομείο Παίδων. Ποια κρατική δομή είναι αρμόδια για τέτοιες περιπτώσεις; Ποιος ευθύνεται για την τήρηση των δικαστικών αποφάσεων; Ποια είναι η υπηρεσία που θα έπρεπε να επιλαμβάνεται; Από όσα είδαμε και ακούσαμε, μόνο κατ’ όνομα υπάρχει Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Για τη στήριξη της οικογένειας, για την παρακολούθηση μιας ευάλωτης κατάστασης, για τη λήψη μέτρων και την καταστολή τυχόν ακραίων παραβατικών καταστάσεων εμπλέκονται διαφορετικά υπουργεία, χωρίς οριζόντια διασύνδεση και χωρίς κάθετες υπηρεσίες. 

Πώς θα μπορούσε να επιληφθεί μια δημοτική υπηρεσία σε ένα τέτοιο σοβαρό θέμα όταν στους περισσότερους δήμους υπηρετούν ένας ή το πολύ δύο κοινωνικοί λειτουργοί; Στον μεγαλύτερο δήμο της χώρας, την Αθήνα, έχουν καλυφθεί μόνο 14 θέσεις από τις 24 που προβλέπονται. Στη Μαδρίτη π.χ. εργάζονται 1.000 κοινωνικοί λειτουργοί, όπως αναφέρει το συνδικαλιστικό τους όργανο.

Αυτά τα στοιχεία σκιαγραφούν και το πρόβλημα. Η υποστελέχωση αυτών των υπηρεσιών ανοίγει την πόρτα σε διαφόρων λογιών παρόχους υπηρεσιών. Η ψυχοκοινωνική στήριξη έχει ανατεθεί σε διάφορες ΑΜΚΕ επιτηδείων, οι οποίοι υπογράφουν προγραμματικές συμβάσεις με τους δήμους. Ποικιλώνυμα «κέντρα» ξεπετάγονται και εντάσσονται σε επιδοτούμενα προγράμματα του Υπουργείου Υγείας. Δομές όπως η περίφημη «Κιβωτός του Κόσμου» υποκαθιστούν το κράτος, με αμφιλεγόμενες υπηρεσίες, χωρίς ειδικούς και έλεγχο. Στην υπόθεση της Κυψέλης, είδαμε να παρελαύνουν από τα ΜΜΕ πρώην και νυν αστυνομικοί, το «Χαμόγελο του Παιδιού», δικηγόροι, αλλά δεν είδαμε τους κατ’ εξοχήν υπεύθυνους. Οι υπηρεσίες κοινωνικής και ψυχολογικής υποστήριξης ήταν απούσες, αφού είναι πρακτικά ανύπαρκτες…

 

Γιώργος Καστρίτης